Yeni Türk Ticaret Kanunu’na Göre Limited Şirket Kuruluşuna Getirilen Yenilikler

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe girecek olan 6102 Sayılı Yeni Türk Ticaret Kanunu ile sermaye şirketleri ile ilgili pek çok yeni düzenleme getirilmiştir. Bunlardan biri de m.573 vd. hükümlerinde düzenlenen Limited şirket hükümleridir.

Limited şirketin kuruluşu ile ilgili hükümler kanunun 573 – 588. maddeleri arasında düzenlenmiştir. Bu maddeler ile kuruluş aşaması bakımından getirilen yeniliklere baktığımızda;

A- Limited Şirket Tek Ortaklı Olarak Kurulabilecektir.

Kanun koyucu, Yeni Ticaret Kanunu’nun 573. maddesinde Limited şirketin tek ortaklı kurulmasını kabul etmiştir. Ortak, gerçek kişi olabileceği gibi tüzel kişi de olabilecektir.

Kanunun 574. maddesi ile limited şirkete elli ortaklık üst sınır belirlenmiş ve limited şirketin tek kişiye düşmesi durumunda, bu durum işlem tarihinden itibaren yedi gün içinde müdürlere yazılı olarak bildirilecek, müdürler de bildirim tarihinden itibaren yedinci günün sonuna kadar şirketin tek ortaklı olduğunu, bu ortağın adını, yerleşim yerini ve vatandaşlığını tescil ve ilan ettireceklerdir. Aksi halde doğan zarardan sorumluluk söz konusu olacaktır. Bu yükümlülük, şirketin bir ortakla kurulduğu hallerde de geçerlidir. Ancak şirket, tek ortağının kendisinin olacağı bir şirkete dönüşeceği şekilde esas sermaye payını iktisap edemeyecektir.

B- Şirket sözleşmesinde öngörülmeleri şartıyla bağlayıcı olan hükümler getirilebilecektir.

Kanun koyucu, kanunun 576. maddesi ile şirket sözleşmesinin yazılı şekilde yapılmasını ve kurucuların imzalarının noterce araması şartını düzenlemiştir (Bu hüküm, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu 505.maddesinin tekrarıdır).

Yenilik niteliğinde olan düzenleme, 577. maddede yer almaktadır. Maddeye göre Kurucular, şirket sözleşmesine, emredici kurallara aykırı olmamaları şartıyla, maddede belirlenen hükümleri koyabileceklerdir. fakat bu hükümlerin, bağlayıcı olabilmesi için bazı hükümlerin şirket sözleşmesinde öngörülmeleri gerekmektedir; aksi halde, şirketler hukuku yönünden bağlayıcı olmayacak, ancak borçlar hukuku sözleşmesinin hükümlerini doğuracaktır. Kanun koyucu bu maddeleri sıralamaktadır:

  • Esas sermaye paylarının devrinin sınırlandırılmasına ilişkin kanuni hükümlerden ayrılan düzenlemeler.
  • Ortaklara veya şirkete, esas sermaye payları ile ilgili olarak önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım  ve alım hakları tanınması.
  • Ek ödeme yükümlülüklerinin öngörülmesi, bunların şekli ve kapsamı.
  • Yan edim yükümlülüklerinin öngörülmesi, bunların şekli ve kapsamı.
  • Belirli veya belirlenebilir ortaklara veto hakkı veya bir genel kurul kararının oylanması sonucunda oyların eşit çıkması hâlinde bazı ortaklara üstün oy hakkı tanıyan hükümler.
  • Kanunda ya da şirket sözleşmesinde öngörülmüş bulunan yükümlülüklerin hiç ya da zamanında yerine getirilmemeleri hâlinde uygulanabilecek sözleşme cezası hükümleri.
  • Kanuni düzenlemeden ayrılan rekabet yasağına ilişkin hükümler.
  • Genel kurulun toplantıya çağrılmasına ilişkin özel hak tanıyan hükümler.
  • Genel kurulda karar almaya, oy hakkına ve oy hakkının hesaplanmasına ilişkin kanuni düzenlemeden ayrılan hükümler.
  • Şirket yönetiminin üçüncü bir kişiye bırakılmasına ilişkin yetki hükümleri.
  • Bilanço kârının kullanılması hakkında kanundan ayrılan hükümler.
  • Çıkma hakkının tanınması ile bunun kullanılmasının şartları, bu hâllerde ödenecek olan ayrılma akçesinin türü ve tutarı.
  • Ortağın şirketten çıkarılmasına ilişkin özel sebepleri gösteren hükümler.
  • Kanunda belirtilenler dışında öngörülen sona erme sebeplerine dair hükümler.

C- Üzerinde sınırlı ayni hak olan, haciz ya da tedbir bulunan malvarlığı unsurlar sermaye olarak getirilemeyecektir.

Burada belirtmemiz gerekir ki, ayni sermayeler, ayınların veya işletmelerin devralınması ve özel menfaatler hakkında anonim şirketlere ilişkin hükümlerin uygulanacağı belirlenerek, anonim şirket hükümlerine atıf yapılmıştır. 342. maddeye göre; ayni sermaye konulabilecek malvarlığı unsurlarının “üzerinde sınırlı ayni bir hak, haciz ve tedbir bulunmayan, nakden değerlendirilebilen” olması gerektiği açıkça düzenlenmektedir.

Yine, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununda yer alan düzenlemede olduğu gibi sermaye olarak kabul edilmeyen hizmet edimleri, kişisel emek, ticari itibara ek olarak vadesi gelmemiş alacakların da sermaye olamayacağı açıkça düzenlenmiştir.

Buna karşılık limited şirketlere fikri mülkiyet hakları ile devredilebilir elektronik ortamlar, alan adları ve işaretler gibi malvarlığı unsurları kanunun 581. maddesine göre ayni sermaye olarak konulabilecektir. Yeni Ticaret Kanunu’nun 343. maddesine göre ayni sermaye için Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından bilirkişi atanacak ve değerleme raporu alınacaktır.

Gerekçeye göre şeffaflık ve kamuyu aydınlatma ilkesinin gereği olarak 582. madde düzenlenmiştir. Maddede, kurucular tarafından, kurulmakta bulunan şirketle ilgili olarak, şirket hesabına alınan malların bedelleri ile şirketin kurulmasında hizmeti geçenlere tanınan menfaatler şirket sözleşmesine yazılacaktır.

Sermaye koyma borcuna yönelik düzenlemelerin yer aldığı 128. maddede ise saklı tutulmuştur.

(128. madde :

 (1) Her ortak, usulüne göre düzenlenmiş ve imza edilmiş şirket sözleşmesiyle koymayı taahhüt ettiği sermayeden dolayı şirkete karşı borçludur.

(2) Şirket sözleşmesinde veya esas sözleşmede bilirkişi tarafından belirlenen değerleriyle yer alan taşınmazlar tapuya şerh verildiği, fikrî mülkiyet hakları ile diğer değerler, varsa özel sicillerine, bu hüküm uyarınca kaydedildikleri ve taşınırlar güvenilir bir kişiye tevdi edildikleri takdirde ayni sermaye kabul olunur. Özel sicile yapılan kayıt iyiniyeti kaldırır.

(3) Sermaye olarak taşınmaz mülkiyeti veya taşınmaz üzerinde var olan veya kurulacak olan ayni bir hakkın konulması borcunu içeren şirket sözleşmesi hükümleri, resmî şekil aranmaksızın geçerlidir.

(4) Paradan başka ekonomik bir değer veya bir taşınırın sermaye olarak konulmasının borçlanılması hâlinde şirket, tüzel kişilik kazandığı andan itibaren bunlar üzerinde malik sıfatıyla doğrudan tasarruf edebilir.

(5) Taşınmaz mülkiyetinin veya diğer ayni bir hakkın sermaye olarak konulması hâlinde, şirketin bunlar üzerinde tasarruf edebilmesi için tapu siciline tescil gereklidir.

(6) Mülkiyet ve diğer ayni hakların tapu siciline tescili istemi ile diğer sicillere yapılacak tescillerle ilgili bildirimler, ticaret sicili müdürü tarafından, ilgili sicile resen ve hemen yapılır. Şirketin tek taraflı istemde bulunabilme hakkı saklıdır.

(7) Şirket, her ortağın sermaye koyma borcunu yerine getirmesini isteyebileceği ve dava edebileceği gibi, yerine getirmede gecikme sebebiyle uğradığı zararın tazminini de isteyebilir. Tazminat istemi için ihtar şarttır. Şahıs şirketlerinde bu davayı ortaklar da açabilir.

(8) Ortaklarca, sermaye olarak konulması taahhüt edilen hakların korunması için, kurucular tarafından ortaklar aleyhine ihtiyati tedbir istenebilir. Tedbir üzerine açılacak  davalar için, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda öngörülen süre ancak şirketin tescil ve ilanı tarihinden itibaren işlemeye başlar.)

D- Şirket Esas Sermayesi 10.000.-TL’ye yükseltilmiştir.

Yeni Ticaret Kanunu’nun 580. maddesi ile şirket sermayesi 10.000.-TL’ye yükseltilmiştir. Asgari sermayesi 10.000.-TL’nin altında olan limited şirketlerin ise 14.02.2012 tarihine kadar sermayelerini 10.000.-TL’ye çıkartmaları, aksi takdirde bu sürenin sonunda infisah etmiş sayılacakları hükme bağlanmıştır.

E- Limited şirket, kurucuların sermayenin tamamını şartsız taahhüt etmeleri ve nakit kısmı hemen ve tamamen ödemeleriyle kurulacaktır.

Yeni Ticaret Kanunu’nun 585. maddesi ile şirketin kuruluş anı düzenlenmiştir. Maddede yer alan düzenleme ile gerekçede belirtildiği üzere ödemeye çağrı, temerrüt, ıskat, bedelinin tamamı ödenmemiş pay gibi çeşitli zorluklara, çekişmelere ve kötüye kullanmalara yol açan ve kabuk şirketlerin kurulmasını cesaretlendiren esas sermayenin taksitlerle ödenebilmesi sistemine son verilmesi amaçlanmıştır.

Ultra vires yasağının kaldırılması (şirketin esas sözleşmedeki işletme konuları dışında işlem yapma yasağının kaldırılması) limited şirketler bakımından da geçerli olacaktır.

Kuruluş işlemlerine yürürlük tarihi olan 01.07.2012 tarihinden önce başlanıp, bu tarihten önce tescili yapılmamış şirketler bakımından özel bir düzenleme getirilmektedir. Bir limited şirket sözleşmesinin 01.07.2012 tarihinden önce yapılmış, kurucuların imzaları da bu tarihten önce noterden onaylatılmış ise ve onay tarihinden itibaren bir ay içinde şirketin tescili için başvuru yapılmışsa artık Yeni Ticaret Kanunu değil, 6762 sayılı Ticaret Kanunu hükümleri uygulanacaktır.

F- Limited şirket esas sözleşmesi ile intifa senedi çıkarılması öngörülmüştür.

Yeni Ticaret Kanunu’nun 584. maddesi ile şirket sözleşmesinde intifa senedi çıkarılmasının öngörülebileceği düzenlenmiş ve anonim şirket hükümlerinin kıyas yoluyla uygulanacağı öngörülmüştür.

 

 

Popüler Aramalar:

Bu konuya henüz bir yorum yapılmamış. Dilerseniz bu konuya ilk yorumu siz yazabilirsiniz!

YORUM